Môn học: Khoa học

Thời gian thực hiện: …../9/2023

Cánh Diều – Lớp: 4

Số tiết: 3 tiết
CHỦ ĐỀ 4: NẤM

BÀI 15: NẤM VÀ MỘT SỐ NẤM ĐƯỢC DÙNG LÀM THỨC ĂN
I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT
1. Năng lực đặc thù
- Nhận ra được nấm có hình dạng, kích thước, màu sắc và nơi sống khác nhau.
- Nêu được tên và một số đặc điểm (hình dạng, màu sắc) của nấm được dùng làm thức ăn.
- Vẽ được sơ đồ (hoặc sử dụng sơ đồ đã cho) và ghi chú được tên các bộ phận của nấm.
- Thu thập thông tin, tranh ảnh, vật thật về một số loại nấm được dùng làm thức ăn.
- Có ý thức không ăn nấm lạ để phòng tránh ngộ độc.
2. Năng lực chung
- Năng lực tự chủ, tự học: Chú ý học tập, tự giác thu thập thông tin, tranh ảnh, vật thật về một số
nấm được dùng làm thức ăn để hoàn thành tốt nội dung bài học.
- Năng lực giao tiếp và hợp tác: Tích cực, sôi nổi nhiệt tình tham gia thảo luận nhóm. Trình bày
được một số đặc điểm của nấm được dùng làm thức ăn.
- Năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo: Vẽ được sơ đồ (hoặc sử dụng sơ đồ đã cho) và ghi chú
được tên các bộ phận của nấm.
3. Phẩm chất
- Phẩm chất trách nhiệm: Có ý thức không ăn nấm lạ để phòng chống ngộ độc. Có trách nhiệm
khi tham gia các hoạt động nhóm.
- Phẩm chất chăm chỉ: Có tinh thần chăm chỉ học tập và tự giác tìm hiểu về các loại nấm và một
số nấm làm thức ăn.
II. ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
1. Các thiết bị dùng chung cả lớp: Video về các loại nấm, sơ đồ về bộ phận của nấm.
2. Các thiết bị dùng để HS thực hành theo nhóm, cá nhân: Phiếu học tập, các mẫu vật sưu
tầm về các loại nấm.
III. HOẠT ĐỘNG DẠY – HỌC CHỦ YẾU
Hoạt động của GV
Tiết 1: Tìm hiểu về nấm.
A. MỞ ĐẦU
* Mục tiêu

Hoạt động của HS

- Tạo cảm xúc vui tươi trước khi vào tiết học.
- Khơi gợi những hiểu biết đã có của HS về các loại nấm.
* Cách tiến hành
- Cho HS quan sát 1 video về: “Sự kì diệu của thế giới loài nấm”

- HS quan sát.

Link:https://www.youtube.com/watch?
v=Mk1ndDkxuOA&t=199s
- Yêu cầu HS trả lời câu hỏi:

- HS trả lời:

+ Quan sát video trên, em đã thấy hình ảnh gì?

+ Hình ảnh về các loại nấm

+ Em hãy kể những loại nấm mà em đã được ăn?

+ Nấm mộc nhĩ, nấm đùi gà,
nấm kim châm......

- GV nhận xét, tuyên dương.

- Chú ý lắng nghe.

- GV dẫn dắt vào tiết học: “Để hiểu rõ, các loại nấm mà các em
đã ăn có hình dạng, màu sắc và nơi sống như thế nào? Hôm nay - Chú ý lắng nghe.
chúng ta sẽ cùng tìm hiểu:
Bài 15: Nấm và một số nấm được dùng làm thức ăn”
- GV viết tựa bài lên bảng và yêu cầu HS nhắc lại.

- HS quan sát và nhắc lại.
B. KHÁM PHÁ KIẾN THỨC MỚI
* Mục tiêu: Nhận ra được nấm có hình dạng, kích thước, màu sắc và nơi sống rất khác nhau qua
quan sát hình ảnh và đọc thông tin.
* Cách tiến hành:
- Mời 1 HS đọc yêu cầu trong SGK trang 64.

- 1 HS đọc yêu cầu.

- Yêu cầu HS quan sát các hình 1 – 4 và đọc thông tin có ở mỗi
hình trong SGK trang 63, 64.
- Chia lớp thành các nhóm 4 và yêu cầu HS thảo luận về tên, hình
dạng, màu sắc và nơi sống của từng loại nấm có trong mỗi hình - HS quan sát và đọc thông tin
trên.
ở các hình.
- Hết thời gian thảo luận, mời đại diện một số nhóm trình bày kết - Chú ý lắng nghe và thảo
quả thảo luận.
luận.

- Đại diện một số nhóm trình
bày.
- Hình 1: Nấm tràm: thân cây
màu xám, đầu màu đen, có
hình dạng giống chiếc ô. Nấm
này mọc trên lớp lá mục dưới
tán rừng. 
- Hình 2: Nấm tán trắng (tán
màu trắng, thân cây màu trắng
và có hình dạng giống chiếc
ô), nấm tán đỏ (tán màu đỏ,
thân cây màu trắng và có hình
dạng giống chiếc ô). Chúng
mọc trên mặt đất.
- Hình 3: Nấm hương: có màu
xám, hình dáng giống chiếc ô,
mọc trên thân cây khác.
- Hình 4: Nấm đông trùng hạ
- GV yêu cầu các nhóm khác nhận xét.

thảo: có hình thù như cây nấm

- GV nhận xét và cung cấp thêm thông tin về các loại nấm:

mọc trên đầu con sâu màu nâu

+ Các nấm như nấm tràm, nấm hương là nấm ăn được.

sẫm, đầu nấm như lưỡi mác.

+ Nấm đông trùng hạ thảo được dùng để làm thuốc.

Nó mọc trên cơ thể động vật. 

+ Nấm trắng và nấm đỏ đều là nấm độc, nếu ăn phải có thể gây

- Các nhóm nhận xét.

tử vong.

- Chú ý lắng nghe.

- GV yêu cầu HS tiếp tục quan sát các hình 5, 6 và đọc thông tin

có ở mỗi hình trang 64 SGK

- HS quan sát và đọc thông
tin.

- Mời 2 – 3 HS lên bảng hỏi đáp về nơi sống của nấm men và
nấm mốc.
- Mời 1 – 2 HS nhận xét.
- GV nhận xét.
- GV đặt câu hỏi: “Từ những loại nấm trên, em có nhận xét gì về
hình dạng, kích thước và nơi sống của từng loại nấm?”
- Mời 1 – 2 HS trả lời câu hỏi.
- Mời HS nhận xét câu trả lời của bạn.
- GV nhận xét, tuyên dương.
- GV chốt và yêu cầu HS nhắc lại: “Mỗi loại nấm có hình dạng,
màu sắc, kích thước khác nhau. Nấm men, nấm mốc có kích
thước nhỏ bé, không thể nhìn thấy được bằng mắt thường. Nấm
hương, nấm sò,... có kích thước lớn có thể nhìn thấy bằng mắt
thường. Nấm có thể sống ở trong đất xác sinh vật, trên thực vật,
động vật, con người,...”
- 2 – 3 HS hỏi đáp.
- HS nhận xét.
- HS lắng nghe

- HS trả lời câu hỏi.
- HS nhận xét.
- Chú ý lắng nghe.

- Chú ý lắng nghe và nhắc lại.

C. THỰC HÀNH VÀ VẬN DỤNG
* Mục tiêu: Củng cố những kiến thức đã học về nấm
* Cách tiến hành
- Mời 1 HS đọc yêu cầu trong SGK trang 65.

- HS đọc yêu cầu trong SGK
trang 65: “Hãy nói về hình
dạng, màu sắc, kích thước và
nơi sống của một số nấm mà

- Yêu cầu HS thảo luận nhóm đôi, nói cho bạn nghe về hình em biết”
dạng, màu sắc, kích thước và nơi sống của một trong số những - HS thảo luận và chia sẻ với
bạn.

nấm mà mình biết.
- Mời đại diện một số nhóm trình bày.
- Mời các nhóm khác nhận xét.
- GV nhận xét, tuyên dương câu trả lời của HS.

- Đại diện nhóm trình bày.

*Tiếp nối

- Các nhóm nhận xét.

- Xem lại bài và làm vở BT.

- Chú ý lắng nghe.
- Chú ý lắng nghe.

Tiết 2: Một số nấm được dùng làm thức ăn.
A. KHÁM PHÁ KIẾN THỨC MỚI
* Mục tiêu: Nêu được tên các bộ phận của nấm ăn.
* Cách tiến hành:
- Mời 1 HS đọc yêu cầu trong SGK trang 65

- HS đọc yêu cầu: “Chỉ và
nói tên các bộ phận của nấm
hương trong hình”

- HS quan sát và thảo luận.
- Yêu cầu HS quan sát hình 7 SGK trang 65 và thảo luận nhóm
đôi về các bộ phận của nấm hương.
- GV chiếu hình ảnh về nấm hương trên màn hình
- Mời 2 – 3 HS chỉ và nói các bộ phận của nấm hương.

- HS quan sát.
- HS chỉ và nói các bộ phận
của nấm hương: Các bộ phận
của nấm hương trong hình:
Thân nấm, chân nấm và mũ

- Mời 1 – 2 HS nhận xét.

nấm.

- GV nhận xét và tuyên dương.

- HS nhận xét.
- Chú ý lắng nghe.
B. LUYỆN TẬP VÀ VẬN DỤNG

* Mục tiêu: Vẽ sơ đồ (hoặc sử dụng sơ đồ đã cho) và ghi chú tên các bộ phận của một loại nấm
ăn.
* Cách tiến hành:
- GV cho HS vẽ sơ đồ và ghi chú tên các bộ phận của nấm.

- Lắng nghe và thực hiện.

- GV cho HS quan sát mẫu về sơ đồ của nấm.
- HS quan sát.

- HS dựa vào hình mẫu GV đã đưa, tự vẽ sơ đồ và ghi chú tên các
bộ phận của nấm.
- Khuyến khích HS đã sưu tầm được hình ảnh các loại nấm xác
định các bộ phận của nấm.
- Yêu cầu HS trình bày bài làm của mình trước lớp, nói rõ các bộ
phận của nấm.
- Mời một số HS nhận xét.

- HS thực hiện
- HS thực hiện

- GV nhận xét và tuyên dương.
*Tiếp nối:

- HS trình bày trước lớp.

- Dặn dò HS về nhà: Sưu tầm một số loại nấm ăn.

- HS nhận xét.

- Xem lại bài và làm vở bài tập.

- Chú ý lắng nghe.
Tiết 3
A. KHÁM PHÁ KIẾN THỨC MỚI

* Mục tiêu:
- Nêu được tên và một số đặc điểm (hình dạng, màu sắc) của nấm được dùng làm thức ăn qua
quan sát ảnh, vật thật.
- Thu thập thông tin, tranh ảnh, vật thật về một số loại nấm được dùng làm thức ăn.
* Cách tiến hành:
- Mời 1 HS đọc yêu cầu SGK trang 65

- HS đọc yêu cầu trong SGK:
“Nêu tên, hình dạng và màu
sắc của một số loại nấm ăn
dưới đây”

- Yêu cầu HS quan sát các hình 8 – 13
- Mời HS đọc thông tin có trong hình.
- Chia lớp thành nhóm 5 HS và yêu cầu HS thảo luận nhóm về
tên, hình dạng và màu sắc các loại nấm.

- Khuyến kích HS đã sưu tập được các loại nấm mẫu vật có thể - HS quan sát các hình.
- HS đọc thông tin có trong
chia sẻ với bạn trong nhóm.

- Phát phiếu học tập và yêu cầu HS điền kết quả thảo luận đã đọc hình.
- Chú ý lắng nghe và thực
được ở các hình 8 – 13.
PHIẾU HỌC TẬP NHÓM.....
Tên nấm
1. Nấm rơm

Hình dạng

Màu sắc

Còn non, nấm có Màu xám
hình

trứng,

khi trắng, xám,

trưởng thành có xám đen.
hình cái ô.
2.

hiện.

- HS chia sẻ với bạn về mẫu
vật đã sưu tầm.
- HS thực hiện.

3.
4.
5.
6.
- Mời các nhóm dán phiếu học tập lên bảng và mời đại diện một
số nhóm trình bày kết quả thảo luận.
- Đồng thời GV mời các nhóm có mẫu vật nấm đã sưu tầm giới
thiệu với cả lớp và đặt câu hỏi: “Những loại nấm đó, em đã thu
thập từ nguồn nào?”
- Mời 1 – 2 nhóm nhận xét.
- Cho HS xem 1 đoạn video: “Phân biệt nấm độc và nấm ăn

- HS trình bày kết quả thảo

được”

luận trước lớp

Link: https://www.youtube.com/watch?v=2HhFxAekn-w

- HS trả lời câu hỏi của GV

- GV đặt câu hỏi cho HS: “Tất cả các loại nấm đều có thể ăn và chia sẻ về mẫu vật đã sưu
được hay không?”
tầm được.
- Mời 1 – 2 HS trả lời câu hỏi.
- Mời HS nhận xét.
- GV nhận xét và chốt: “Có nhiều loại nấm ăn được nhưng cũng
có nhiều loại nấm ăn vào sẽ bị ngộ độc. Ngộ độc nấm có thể gây
buồn nôn, tiêu chảy, hôn mê và tử vong. Nấm độc thường có màu
sặc sỡ nhưng cũng có màu xám, trắng như nấm tán trắng nên

- Các nhóm nhận xét
- Chú ý quan sát.

khó phân biệt nấm độc và nấm ăn được trong tự nhiên. Vì vậy,
tuyệt đối không thu hái, chế biến và ăn nấm lạ”.

- Chú ý lắng nghe.
- HS trả lời câu hỏi: “Không
phải loại nấm nào cũng ăn
được”.
- HS trả lời.
- HS nhận xét.
- Chú ý lắng nghe.

B. LUYỆN TẬP VÀ VẬN DỤNG

* Mục tiêu: Có ý thức không ăn nấm lạ để phòng tránh ngộ độc
* Cách tiến hành:
- GV yêu cầu HS đọc yêu cầu trong SGK trang 66.

- HS đọc yêu cầu: “Em sẽ
làm gì trong tình huống dưới
đây?”

- GV chia lớp thành các nhóm đôi, yêu cầu HS quan sát hình 14
trong SGK và thảo luận để trả lời câu hỏi:
Câu 1: Bạn nam trong tranh đang muốn làm gì?
Câu 2: Nếu em là bạn nam, em sẽ làm gì trong tình huống đó?
- GV tổ chức cho HS chơi trò chơi phỏng vấn:
PHỎNG VẤN

- Chú ý lắng nghe, quan sát
và thảo luận.

- GV phổ biến luật chơi cho HS: 1 HS sẽ đóng vai thành người
phóng viên và đi phỏng vấn các nhóm về câu hỏi thảo luận vừa
rồi.
Câu 1: Bạn nam trong tranh đang muốn làm gì?
- GV mời 1 HS đi phỏng vấn các nhóm câu hỏi 1.

- HS lắng nghe
- HS lắng nghe.

- GV mời các nhóm khác nhận xét.
- GV nhận xét, tuyên dương.

Câu 1:

Câu 2: Nếu em là bạn nam, em sẽ làm gì trong tình huống đó?

- 1 HS đi phỏng vấn và các

- GV mời 1 HS đi phỏng vấn các nhóm câu hỏi 2.

nhóm còn lại trả lời: Bạn nam
đã nói: “Ở đây có nhiều nấm,
và bạn không biết là mình có
nên hái về ăn hay không.
- Các nhóm khác nhận xét.
- HS lắng nghe.

- GV mời các nhóm khác nhận xét.

Câu 2:

- GV nhận xét, tuyên dương.
- GV nhận xét trò chơi, tuyên dương.

- 1 HS đi phỏng vấn và các

- GV đặt câu hỏi: “Qua tiết học ngày hôm nay, em biết được điều nhóm còn lại trả lời: “Nếu ở
gì về các loại nấm?”

trong tình huống đó, em sẽ

- Mời 1- 2 HS trả lời câu hỏi

dùng một vật nào đó ví dụ

- GV nhận xét tiết học.

như cành cây để hái 1 cây

*Dặn dò

nấm và đưa về hỏi bố mẹ.

- Xem lại bài và chuẩn bị bài mới.

Tuyệt đối không dùng tay bẻ
trực tiếp vì nếu là nấm độc
thì sẽ rất nguy hiểm”
- Các nhóm nhận xét.
- Chú ý lắng nghe.
- HS lắng nghe.
- Chú ý lắng nghe
- HS trả lời.
- Chú ý lắng nghe.
- Chú ý lắng nghe.

IV. ĐIỀU CHỈNH SAU BÀI DẠY
..............................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................